Speenkruid, en een oma uit 1877

Soms overhoor ik ze, m’n kleinkinderen.
Lopen we langs wat bloemetjes dan vraag ik streng: “Hoe heet die plant?”

“Eh eh, boterbloem, oma.”
“Nee, ik heb het je vorig jaar in de lente nog uitgelegd. Denk maar na, je weet het wel.”
“Oh ja, het was iets met een baby,
hij heeft iets aan z’n worteltjes dat bij een baby hoort. Een luier? Luierkruid?”
Bijna goed.”

Kinderhersenen zijn geweldig. Ze onthouden de kleinste details.
Dus stamp ik er kleine weetjes in. Leuk voor later.
Zo herinner ik me mijn oma ook. Die zou vandaag, op 24 maart 135 jaar geworden zijn.
Het leukste van de verhalen die ze mij als kind vertelde, vind ik,
dat ik me dingetjes herinner die zij zelf weer van haar eigen grootmoeder geleerd had,
en die mijn betovergrootmoeder Elizabeth, geboren in 1816, in haar eigen jeugd leerde, misschien wel van haar oma Abigael uit 1760

Agneta Sara Frederika Kerdijk - "Hoe heet die plant?" - in 1882

Ik ken de geschiedenis van de negentiende en begin twintigste eeuw dus uit de eerste of de tweede hand. Zo weet ik van mijn oma hoe haar grootmoeder vertelde over de grootse begrafenis van Van Speyk in Amsterdam, over de veldtocht van koning Willem I tegen de opstandige Belgen, over de aanleg van het eerste IJzeren Spoor en haar eerste treinreis.

En mijn oma zelf vertelde over de uitvinding van de fiets, en hoe zij in 1898 les kreeg in rijwielschool Velox, die gevestigd was in wat nu het Zuiderbad is in Amsterdam.
Het was een manege-achtige ruimte waar de gegoede burgerij
(dames in speciale fiets-robes) bij de bagagedrager in de rondte geduwd werd door een rijschoolknecht, net zolang tot ze hun evenwicht konden bewaren.
Oma vertelde opwindend over alle ‘eerste’ dingen die zij in haar leven meegemaakt had:
haar ouders hadden een van de eerste telefoons in Nederland.
Ze maakte de introductie van de grammofoon mee, de radio, de auto, het vliegtuig.
En natuurlijk de Eerste en de Tweede Wereldoorlog.
Ik was een beetje jaloers: alles was al in haar jeugd uitgevonden, alle belangrijke geschiedenis al gebeurd, dacht ik. Voor mij bleef er niets over om mee te maken…

Maar intussen kan ik mijn kleinkinderen over de gigantische omwentelingen vertellen die tijdens mijn leven plaatsvonden (en waar mijn oma’s nooit van hadden kunnen dromen)
… de eerste man op de maan, orgaantransplantatie, reageerbuisbevruchting, internet…
Zo kan ik dan verhalen van een eeuw of bijna twee eeuwen oud, mond aan mond,
rechtstreeks aan mijn kleinkinderen overleveren,
aangevuld met geschiedenis uit de tweede helft van de twintigste eeuw.

En zij zullen hun nageslacht over een halve eeuw misschien ook wel gaan overhoren:
“Hoe heet die plant?” Aangevuld met geschiedenis waar ik me nu in de verste verte geen voorstelling van kan maken.

Advertenties

Over Selma

Maarten Lutherschool 1958
Dit bericht werd geplaatst in Amsterdam, Natuur & zo, Uncategorized en getagged met , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

16 reacties op Speenkruid, en een oma uit 1877

  1. Jezzebel zegt:

    Ja, mooi is dat, de overlevering, van mond tot mond vertellen we elkaar de verhalen, de weetjes en de feiten die erbij horen.
    Wat fijn dat je zoveel kunt doorgeven.

  2. selmasalo zegt:

    Jezzebel,
    fijn dat je dat ook zo voelt. Ik ben blij dat ik zoveel gekregen heb, van die korte tijd dat ik deze oude oma mocht kennen. Ze was 92 toen ze stierf, en ik 15. Het was de enige grootouder die ik meemaakte. Extra bijzonder omdat ze Joods was, en na WOII nog leefde.

  3. Blewbird zegt:

    Jouw verhaal is prachtig. Saga. Ik had beter moeten luisteren naar mijn oma’s. Mijn opa’s heb ik niet/niet zo lang meegemaakt.

  4. Het prille – altijd het mooiste….
    Het begin van alles….
    en wat zich daartussen voltrekt..

    Laat het pril blijven…(a)pril:)

  5. ejwblog zegt:

    Mooi verhaal. Zo heb ik een zwartwit foto van mijn voorouders uit 1907. Niet voor te stellen dat er toen nog niets was van wat wij nu hebben.

  6. Appelvrouw zegt:

    Je geeft ook via je blog leerzame weetjes door aan mij. Nu weet ik hoe dat komt.
    Had ik maar zo’n oma gehad!

  7. svara zegt:

    mooi!
    lijkt me een lekker pittig meisje, Agneta 🙂

  8. selmasalo zegt:

    Blewbird,
    saga.. maar dit is het echte leven!
    Of zou het dit zijn:
    http://www.sagaontour.ca/

  9. selmasalo zegt:

    Annette Lemaire,
    mooi gezegd, maarre…
    panta rhei, this too will pass, etcetea

  10. selmasalo zegt:

    EJWblog,
    haha: “…1907. Niet voor te stellen dat er toen nog niets was van wat wij nu hebben.”
    Die hadden alles wat een mens nodig heeft, en ook nog enorm veel natuur vlakbij huis, en tijd om elkaar te bezoeken en met elkaar spelletjes te doen, en zelf te zingen en te musiceren, te knutselen en wat niet al.
    En ze werden niet overal gevolgd door camera’s, niet overal geregistreerd via electronica, zaten nooit zinloos in files, waren niet verslaafd aan internetporno, hingen niet morbide obesitas krijgend chips te vreten voor de tv, plastic zwerfvuil te produceren, hadden geen bio-industrie…

  11. selmasalo zegt:

    Appelvrouw,
    zo is het. En aan haar heb ik in haar laatste drie levensjaren meer gehad dan aan (stief)ouders en onderwijzers.

  12. selmasalo zegt:

    Svara,
    goed dat je dat opmerkt, die pittigheid.
    Ik zei eens tegen een ouwe tante – na mijn oma’s dood – dat ik zulke geweldig lieve herinneringen aan oma had.
    Toen zei die tante: “Maar jij hebt haar dan ook niet gekend vóór ze tachtig was”.
    Kortom: oma was haar hele leven nogal een bazig regelneverig kreng,
    Maar zo na haar tachtigste veranderde ze in een geduldig, vriendelijk, mild, wijs mens.
    Net die ongeveer tien jaar dat ik haar bewust meemaakte.

  13. Ben ik daarom zo gek op het ‘kleine huisje op de prairie?’ Instemmend lees ik jouw reactie op die van EJWBlog.

  14. Selma zegt:

    Christien, daar zeg je wat!
    Het kleine huis op de Prairie, het kleine huis in het grote bos, het kleine huis aan de rivier enzovoort. Ik had de hele reeks, de allermooiste boeken van toen ik een jaar of tien was!
    Toen ze later verfilmd werden vielen ze zó tegen, met die Laura met haar bitse gezichtje en die Bonanza-vader.
    Maar die boeken vormen een grandioze herinnering.
    Ik wil ook een boerderijtje 🙂

  15. dickblogt zegt:

    Mooi dat je de kleinkinderen vertelt over speenkruid en reageerbuisbevruchting. Daar hadden wij het zondagmiddag ook over… (toch geraden) http://www.dickblogt.nl/dirruk-en-co/

  16. Selma zegt:

    Dick,
    ja, en die reageerbuisbevruchting vinden ze (nog geen 7 jaar oud) iets heeel normaals.
    Terwijl mij in 1978, met dat eerste geval van Louise Brown, de schrik om het hart sloeg.
    Ik kon toen niet geloven dat zoiets goed was…

Schrijf hier je reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s